Os premios CAF-Elhuyar destacan os traballos e proxectos de promoción da cultura científica

Foron premiados os investigadores Xabier Artaetxebarria Artieda e Antton Alberdi Estibaritz, e o xornalista Edu Lartzaguren Urdangarin.

Enrique Furtado Mendieta, pola súa banda, recibiu una bolsa paira desenvolver o proxecto Txalaparta dixital e interactiva, e o Premio foi paira Kepa Altonaga Sustatxa.

O acto de entrega dos premios Caf-Elhuyar tivo lugar hoxe no Centro Cultural Kutxa de Tabakalera (Donostia). A lema desta edición foi “Ponche a vacina a favor da cultura científica” e, tras a entrega de premios no Centro Internacional de Cultura Contemporánea, demostraron que a cultura científica forma parte da cultura.

De esquerda a dereita: Antton Alberdi Estibaritz, Xabier Artaetxebarria Artieda, Enrique Furtado Mendieta, Edu Lartzaguren Urdangarin, Kepa Altonaga Sustatxa

O galardón ten como obxectivo recoñecer e impulsar artigos, traballos xornalísticos e proxectos de inclusión social que destaquen temas e investigacións científicas e tecnolóxicas. Así, os traballos premiados polos membros do xurado nesta edición foron os seguintes por categoría:

De feito, a categoría de artigos de divulgación orixinal consta de dúas subcategorías, nas que o premio está dotado con 2.000 euros e a escultura de Imanol Andonegi Mendizabal.

Xabier Artaetxebarria Artieda (San Sebastián, 1982) recibiu o premio ao artigo de divulgación xeral polo artigo “Por que somos bos?”.

O premio ao artigo de divulgación baseado na tese doutoral do autor foi paira Antton Alberdi Estibaritz (Elgoibar, 1987) polo artigo “Non hegoa, han han han zangoa: saguzar belarrihandi alpina”.

Doutra banda, na categoría de traballos de xornalismo científico prémiase una obra creada e publicada en eúscaro en 2015, con 2.000 euros e a escultura de Imanol Andonegi. Este ano Edu Lartzaguren Urdangarin (Eibar, 1969) recolleuno por un artigo publicado en Berria: “Vaca e volve”.

Ademais dos premios, os Premios Caf-Elhuyar outorgan una subvención de 5.000 euros paira impulsar proxectos que sirvan de ponte entre a ciencia e a sociedade. Este ano Enrique Furtado Mendieta (Sodupe, 1973) recibiu a bolsa de creación en Ciencia en sociedade polo seu proxecto “Txalaparta dixital e interactiva”.

Por último, o Padroado da Fundación Elhuyar concede o Premio Elhuyar de Méritos. A través dela, recoñece o traballo realizado na normalización e socialización do eúscaro. E este ano decidiu entregalo ao zoólogo e divulgador Kepa Altonaga Sustatxa.

No acto de entrega de premios, ademais dos premiados e algúns dos membros do xurado, Adrián Merino Estrela, responsable de Relacións Laborais de Recursos Humanos de CAF e representante da dirección na Comisión de Eúscaro, Jose Mª. O presidente da Fundación Elhuyar Pitarke de La Torre e o director xeral de CIC nanoGUNE, Markel Olano Arrese, Deputado Xeral de Gipuzkoa, Garikoitz Esgote Alberro, director de Innovación da Deputación Foral de Gipuzkoa, Jokin Azkue Arrastoa, director de Promoción do Eúscaro do Goberno Vasco, Xabier Agirre, director de Política Lingüística e Usurbil, Departamento de Cultura de Cultura de Cultura, Cultura, Cultura, Agirre, Agirre e Billaga, Agirre e Agirre, Agirre, director de Agirre, director de Agirre, director de Cultura de Cultura de Cultura de Usurbil, Cultura, Bilbainos. Ademais, entre os invitados atópanse investigadores do ámbito universitario.

En concreto, o xurado encargado de xulgar os artigos de divulgación e os traballos de xornalismo estivo composto por:

- Leire Cancio Orueta, directora xeral de Elhuyar - Arturo Elosegi Irurtia, ecoloxista e investigadora da UPV - Marian Iriarte Ormazabal, química e investigadora da UPV - Alberto Barandiaran Amillano, xornalista e directora da INICIATIVA - Uxune Martínez Mazaga, responsable da difusión científica do Euskampus

Pola súa banda, os proxectos presentados á bolsa de creación en ciencia sociedade xulgaron:

- Garazi Andonegi Beristain, responsable da unidade científica Elhuyar - Josu Rekalde Izagirre, director do Departamento de Arte e Tecnoloxía da UPV - Koldo Almandoz da Cruz, director de cine

Por último, a continuación detállanse algúns dos traballos premiados:

Premio Artigo Xeral de Divulgación

- Título: “Por que somos bos?” - Autor: Xabier Artaetxebarria Artieda (San Sebastián, 1982). Tras estudar Enxeñaría de Telecomunicacións na Universidade de Navarra, realizou a súa tese doutoral no centro de investigación CIMA de Pamplona. Durante a súa tese realizou estancias na universidade de Utrecht e Iowa. Desde a finalización do doutoramento traballa no departamento de investigación da empresa CAF.

Artaetxebarria lembra no seu artigo que asociamos a lei da selva á crueldade, é dicir, que o forte esmaga sen piedade. Con todo, estudos realizados nas últimas décadas puxeron de manifesto que os comportamentos altruístas están máis estendidos na natureza do que se pensaba anteriormente, tanto entre individuos da mesma especie como entre especies diferentes. “Pero isto non vai en contra da selección natural?”, pregunta Artaetxebarria. O xurado considera que abordou esta cuestión dunha maneira adecuada e atractiva.

Premio ao artigo de divulgación baseado na tese doutoral do autor

- Título:“Non hegoa, han hanga: seguindo a pegada do morcego orejón alpino” - Autor: Antton Alberdi Estibaritz (Elgoibar, 1987). Tras estudar Bioloxía na UPV-EHU, realizou a súa tese doutoral sobre a ecoloxía e evolución do morcego orejón alpino (2014). Actualmente traballa na Universidade de Copenhague (Dinamarca) na reconstrución da ecoloxía dos morcegos post-glaciales en Europa co antigo ADN e na investigación da influencia dos microorganismos intestinais na adaptación dos animais aos cambios da contorna.

Alberdi tamén partiu da pregunta cando empezou a tese: “Por que este morcego, a diferenza do resto, está unido ás montañas altas? Onde se garda este animal? Onde caza? Que temperaturas pode soportar? Que come?”. A través da tese respondeu a estas preguntas e informa os resultados da investigación no artigo. En opinión do xurado, os aspectos máis técnicos tamén foron facilmente explicados e as imaxes que se achegan son de gran axuda e utilidade.

Premio a traballos de xornalismo científico

- Título: “Behi eta berriz” - Autor: Edu Lartzaguren Urdangarin (Eibar, 1969). Estudou xornalismo audiovisual na Universidade Complutense de Madrid. Empezou a súa carreira como xornalista na radio. Ostiela! foi membro da xunta directiva da revista e publicou numerosos artigos na publicación. Traballada no xornal Euskaldunon, desde o seu nacemento traballa como redactora en Berria. En 2013 recibiu o Premio Argia polas entrevistas publicadas en Berria.

Lartzaguren gana o premio cunha reportaxe publicada na noticia. O xurado considera que o lector se une ao título. A reportaxe complétase con entrevistas a expertos, o que aumenta o valor do traballo. O xurado destacou tamén a riqueza da lingua e a infografía e maquetación utilizada.

Bolsa de creación en sociedade científica

- Título: “Txalaparta dixital e interactiva” - Autor:Enrique Furtado Mendieta (Sodupe, 1973). Tras licenciarse en Belas Artes na UPV, cursou o máster Design for Interactive Media na Universidade Middlesex (Londres). O doutoramento realizouse na UPV/EHU sobre a txalaparta dixital. Foi galardoada con varios premios tanto a nivel nacional como internacional.

Segundo o xurado, o proxecto presentado por Furtado é elaborado, ben definido e factible. Cre que estar baseado na txalaparta pode espertar o interese da xente e ademais é aplicable a outros ámbitos. Doutra banda, o uso da tecnoloxía libre contribúe de forma importante á socialización, polo que neste sentido, tamén se axusta plenamente aos obxectivos e criterios da bolsa.

Paira máis información contactar connosco.

Izaro Aizpurua Arkauz Elhuyar Tfno: 943 363040 ext. : 313 / 615753534